त्वं वलस्य गोमतोऽपावरद्रिवो बिलम् ।
त्वां देवा अबिभ्युषस्तुज्यमानास आविषुः ॥ ५ ॥

ത്വം വലസ്യ ഗോമതോऽപാവരദ്രിവോ ബിലം ।
ത്വാം ദേവാ അബിഭ്യുഷസ്തുജ്യമാനാസ ആവിഷുഃ ॥ 5 ॥

പദാർത്ഥം:

त्वम् (ത്വം) നീ, നീ തന്നേ. ഈ പദം മനുഷ്യനെ നേരിട്ട് അഭിസംബോധന ചെയ്യുന്നു. ഈശ്വരനെ സ്തുതിച്ച് പ്രവർത്തനപൂർണ്ണമായി ജീവിക്കുന്ന ജീവന് തന്റെ അന്തരംഗത്തിലെ ഇരുട്ട് നീക്കാനുള്ള ശക്തിയുണ്ടെന്ന് ഇത് ബോധ്യപ്പെടുത്തുന്നു. മനുഷ്യൻ തന്റെ ആത്മീയ പുരോഗതിയിൽ പ്രവർത്തനശേഷിയോടെ ഉത്തരവാദിത്വം ഏറ്റെടുക്കുന്നവനാണ് എന്നതാണ് ഇതിന്റെ ആശയം.

वलस्य (വലസ്യ) വലന്റേത്; മറയുടെയോ തിരശ്ശീലയുടെയോ തടസ്സത്തിന്റേത്. ‘वल’ (വല) എന്നത് തിരശ്ശീല, മറ, അല്ലെങ്കിൽ ആവരണം എന്നർത്ഥം നൽകുന്നു. ഇവിടെ അത് കാമവാസന, അജ്ഞാനം, ജ്ഞാനത്തെ മറയ്ക്കുന്ന ആഗ്രഹത്തിന്റെ തിരശ്ശീല എന്നിവയെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. മനുഷ്യന്റെ അന്തർലീനമായ ജ്ഞാനം പ്രകടമാകുന്നതിനെ തടഞ്ഞുനിർത്തുന്ന ആന്തരിക ശത്രുവാണിത്.

गोमतः (ഗോമതഃ) പശുക്കളുള്ള; ജ്ഞാനരശ്മികളാൽ നിറഞ്ഞ; പ്രകാശമുള്ള. വേദത്തിൽ ‘गो’ (ഗോ) എന്നത് പശുവിനെ മാത്രമല്ല, ജ്ഞാനത്തിന്റെ കിരണങ്ങളെയോ ജ്ഞാനപ്രകാശത്തെയോ കൂടി സൂചിപ്പിക്കുന്നു. അതിനാൽ ‘गोमतः’ (ഗോമതഃ) എന്നത് ജ്ഞാനരശ്മികളാൽ നിറഞ്ഞ ഹൃദയഗുഹയെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. മനുഷ്യന്റെ ഹൃദയത്തിൽ ദൈവികപ്രകാശവും ജ്ഞാനവും സ്വാഭാവികമായി നിലകൊള്ളുന്നു.

अपावत् (അപാവരത്) തുറന്നു; നീക്കി; അകറ്റി. ഈ പദം മറ നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ജ്ഞാനത്തിന്മേൽ പടർന്നുകിടക്കുന്ന ആഗ്രഹത്തിന്റെയും അജ്ഞാനത്തിന്റെയും തിരശ്ശീല നീങ്ങുമ്പോൾ, അന്തരംഗത്തിലെ പ്രകാശം പുറത്തുവരുന്നു. ഇത് പുറത്തുനിന്ന് ലഭിക്കുന്ന ജ്ഞാനമല്ല; ഉള്ളിൽ തന്നെയുണ്ടായിരുന്ന പ്രകാശം പ്രകടമാകുന്നതാണ്.

अद्रिवः (അദ്രിവഃ) വജ്രം ധരിച്ചവൻ; ശക്തിയുടെ ആയുധമുള്ളവൻ. ‘അദ്രി’ അല്ലെങ്കിൽ ‘വജ്രം’ ഇവിടെ സജീവമായ ജീവിതത്തിന്റെ പ്രതീകമായി വ്യാഖ്യാനിക്കപ്പെടുന്നു. നിരന്തരമായ പ്രവർത്തനവും ആത്മനിയന്ത്രണമുള്ള പരിശ്രമവുമാണ് മനുഷ്യന്റെ വജ്രം. അതുതന്നെയാണ് കാമവാസനയും അജ്ഞാനവും പോലെയുള്ള ആന്തരിക ശത്രുക്കളെ നശിപ്പിക്കുന്ന ആയുധമായി മാറുന്നത്.

बिलम् (ബിലം) ഗുഹ; അന്തരംഗത്തിലെ ഹൃദയഗുഹ. ഇവിടെ ‘बिलम्’ (ബിലം) ഹൃദയഗുഹയെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഈശ്വരൻ വസിക്കുന്ന അന്തരംഗസ്ഥലവും ജ്ഞാനവും ദൈവികപ്രകാശവും നിറഞ്ഞ ആത്മീയകേന്ദ്രവുമാണിത്. എന്നാൽ ആഗ്രഹവും അജ്ഞാനവും ചില സമയങ്ങളിൽ ഇതിനെ മറച്ചുവയ്ക്കുന്നു.

त्वाम् (ത്വാം) നിന്നെ, അങ്ങയെ. ഈ പദം ആന്തരിക ശത്രുക്കളെ ജയിച്ച് ഉയർന്ന നിലയിലെത്തിയ ജീവിയെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ആഗ്രഹത്തിന്റെ തിരശ്ശീല നീക്കി ജ്ഞാനപ്രകാശം പ്രകടമാക്കുന്ന മനുഷ്യൻ ദൈവികജീവിതത്തിന് യോഗ്യനാകുന്നു.

देवाः (ദേവാഃ) ദേവന്മാർ; ദൈവികഗുണങ്ങൾ; പ്രകാശമുള്ള മനോഭാവങ്ങൾ. ഇവിടെ ‘देवाः’ (ദേവാഃ) എന്നത് ബാഹ്യമായ ദേവന്മാരെ മാത്രമല്ല സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. മനുഷ്യന്റെ ഉള്ളിൽ ഉദിക്കുന്ന ദൈവികഗുണങ്ങളായ കരുണ, സത്യം, സ്നേഹം, ധൈര്യം, പരിശുദ്ധി തുടങ്ങിയ ഉന്നതമായ മനോഭാവങ്ങളെയാണ് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്.

अबिभ्युषः (അബിഭ്യുഷഃ) ഭയമില്ലാത്ത; ഭയരഹിതമായ. ദൈവികഗുണങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാനലക്ഷണം ഭയമില്ലായ്മയാണ്. ആഗ്രഹവും അജ്ഞാനവും മനുഷ്യനെ ഭയത്തിൽ നിർത്തുന്നു; എന്നാൽ ജ്ഞാനപ്രകാശം ഉദിച്ചുകഴിഞ്ഞാൽ ഭയം കുറയുന്നു. ദൈവവിശ്വാസവും ദൈവികജീവിതവും മനുഷ്യന് അഭയം നൽകുന്നു.

तुज्यमानासः (തുജ്യമാനാസഃ) സംരക്ഷിക്കപ്പെടേണ്ട; കാത്തുസൂക്ഷിക്കപ്പെടേണ്ട. ഈ പദം ദൈവികഗുണങ്ങൾ നിലനിൽക്കാൻ സംരക്ഷണം ആവശ്യമാണ് എന്ന് വ്യക്തമാക്കുന്നു. അസുരവാസനകൾ കാമം, കോപം, അലസത, അസൂയ തുടങ്ങിയവ എപ്പോഴും ഈ നല്ല ഗുണങ്ങളെ ആക്രമിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നു. അതിനാൽ അവയെ ജാഗ്രതയോടെ സംരക്ഷിക്കുകയും വളർത്തുകയും വേണം.

आविषुः (ആവിഷുഃ) നിറഞ്ഞു; ചുറ്റിപ്പറ്റി; പൂർണ്ണമായി ആവരിച്ചു. ഈ മന്ത്രത്തിന്റെ സമാപന ആശയം ഈ പദത്തിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. കാമവാസനയുടെ തിരശ്ശീല നീങ്ങിയപ്പോൾ, ഹൃദയഗുഹയിൽ ജ്ഞാനപ്രകാശം വ്യാപിക്കുകയും ദൈവികഗുണങ്ങൾ മനുഷ്യനെ പൂർണ്ണമായി ആവരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അവന്റെ ജീവിതം ദൈവികപ്രകാശത്താൽ നിറയുന്നു.

വ്യാഖ്യാനം:

ഈ മന്ത്രം മനുഷ്യന്റെ ഹൃദയഗുഹയിൽ നിലകൊള്ളുന്ന ദൈവികജ്ഞാനത്തിന്റെ സ്വഭാവത്തെയും, അതിനെ മറച്ചുനിർത്തുന്ന ആഗ്രഹത്തിന്റെയും അജ്ഞാനത്തിന്റെയും തിരശ്ശീലയെയും, അവ നീക്കി ദൈവികജീവിതം നേടുന്ന ആത്മീയയാത്രയെയും ആഴത്തിൽ അവതരിപ്പിക്കുന്നു. മനുഷ്യന്റെ അന്തരംഗം വെറും വികാരങ്ങളുടെ വാസസ്ഥലം മാത്രമല്ല; അത് ഈശ്വരൻ വസിക്കുന്ന പവിത്രമായ ഗുഹയാണ്. ആ ഹൃദയഗുഹയിൽ ജ്ഞാനവും പ്രകാശവും ദൈവികബോധവും സ്വാഭാവികമായി നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു. വേദം ഈ ജ്ഞാനത്തിന്റെ കിരണങ്ങളെ “ഗാവഃ” അല്ലെങ്കിൽ “ഗോ” എന്ന രൂപകത്തിലൂടെ അവതരിപ്പിക്കുന്നു. അതിനാൽ “गोमतः बिलम्” (ഗോമതഃ ബിലം) എന്നത് ജ്ഞാനരശ്മികൾ നിറഞ്ഞ ഹൃദയഗുഹയെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.

എന്നാൽ ഈ ഹൃദയഗുഹ എപ്പോഴും പ്രകാശപൂർണ്ണമായിരിക്കണമെന്നില്ല. “वल” (വല) എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ആഗ്രഹം, കാമവാസന, അജ്ഞാനം എന്നിവയുടെ മറ ജ്ഞാനത്തിന്മേൽ ഒരു തിരശ്ശീലയായി പടരുന്നു. അതുകൊണ്ട് മനുഷ്യൻ തന്റെ ഉള്ളിൽ നിലകൊള്ളുന്ന പ്രകാശത്തെ അറിയാതെ, ബാഹ്യവസ്തുക്കളിലും ഇന്ദ്രിയസുഖങ്ങളിലും കുടുങ്ങിപ്പോകുന്നു. ഈ മറ പുറത്തുനിന്ന് വരുന്നതല്ല; മനുഷ്യന്റെ അന്തർവാസനകളാണ് അതിനെ സൃഷ്ടിക്കുന്നത്. അതിനാൽ ഹൃദയഗുഹ കുറച്ചുകാലം കാമത്തിന്റെ അധീനതയിലായതുപോലെ തോന്നുന്നു; എന്നാൽ യഥാർത്ഥത്തിൽ ജ്ഞാനപ്രകാശം ഒരിക്കലും നശിക്കുന്നില്ല, അത് മറഞ്ഞുനിൽക്കുന്നതു മാത്രമാണ്.

“अपावरत्” (അപാവരത്), “अद्रिवः” (അദ്രിവഃ) എന്നീ പദങ്ങൾ ഈ മറ നീക്കാനുള്ള മാർഗ്ഗം വിശദീകരിക്കുന്നു. ഇവിടെ ‘വജ്രം’ ബാഹ്യമായ ആയുധമല്ല; പ്രവർത്തനശേഷിയും ആത്മനിയന്ത്രണവും ഉള്ള ജീവിതമാണ് മനുഷ്യന്റെ വജ്രമെന്ന് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നത്. നിരന്തരമായ പരിശ്രമം, ഇന്ദ്രിയനിയന്ത്രണം, ദൈവസ്മരണം, ശാസനാപൂർണ്ണമായ ജീവിതം എന്നിവ ഒന്നിച്ച് ചേർന്ന് കാമവാസന എന്ന ‘വല’യുടെ തിരശ്ശീലയെ തകർക്കുന്നു. മനുഷ്യൻ തന്റെ പ്രവർത്തനങ്ങളെ ദൈവികമാർഗ്ഗവുമായി ബന്ധപ്പെടുത്തി ജീവിക്കുമ്പോൾ, ആഗ്രഹത്തിന്റെയും അജ്ഞാനത്തിന്റെയും അധീനതയിൽ നിന്ന് മോചിതനായി തന്റെ അന്തർലീനമായ പ്രകാശം പ്രകടമാക്കാൻ തുടങ്ങുന്നു. ഇതാണ് വേദം പറയുന്ന “വലനെ തകർക്കുക” അല്ലെങ്കിൽ “ഗുഹ തുറക്കുക” എന്നതിന്റെ അന്തർലീനമായ അർത്ഥം.

ഈ മറ നീങ്ങിയതോടെ ഹൃദയഗുഹയിൽ ഉണ്ടായിരുന്ന ജ്ഞാനപ്രകാശം വ്യാപിക്കാൻ തുടങ്ങുന്നു. അപ്പോൾ മനുഷ്യന്റെ ജീവിതം പ്രകാശപൂർണ്ണമാകുന്നു. “देवाः” (ദേവാഃ) എന്ന പദം സൂചിപ്പിക്കുന്ന ദൈവികഗുണങ്ങൾ സ്നേഹം, കരുണ, സത്യം, പരിശുദ്ധി, ധൈര്യം, നീതിബോധം, കരുണാപൂർണ്ണമായ മനസ്സ് തുടങ്ങിയ ഉന്നതഗുണങ്ങൾ അവനിൽ വളരാൻ തുടങ്ങുന്നു. ഇവ വെറും ധാർമ്മികഗുണങ്ങൾ മാത്രമല്ല; ദൈവികപ്രകാശം പ്രകടമാകുമ്പോൾ സ്വാഭാവികമായി വിരിയുന്ന ദൈവിക മനോഭാവങ്ങളാണ്. ഇത്തരത്തിലുള്ള ദൈവികഗുണങ്ങളുടെ പ്രധാന അടയാളം “अबिभ्युषः” (അബിഭ്യുഷഃ) ഭയമില്ലായ്മ ആണ്. അജ്ഞാനവും ആഗ്രഹവും മനുഷ്യനെ ഭയത്തിൽ നിർത്തുന്നു; എന്നാൽ ജ്ഞാനം ഉദിക്കുമ്പോൾ അവനിൽ അഭയം, വിശ്വാസം, അന്തർശാന്തി എന്നിവ രൂപപ്പെടുന്നു.

അതേ സമയം, “तुज्यमानासः” (തുജ്യമാനാസഃ) എന്ന പദം ഈ ദൈവികഗുണങ്ങൾ എപ്പോഴും സംരക്ഷിക്കപ്പെടേണ്ടവയാണെന്ന് ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു. മനുഷ്യനിൽ ഉദിക്കുന്ന സ്നേഹം, സത്യം, ധൈര്യം തുടങ്ങിയ നല്ല ഗുണങ്ങൾ എല്ലായ്പ്പോഴും സ്ഥിരമായിരിക്കണമെന്നില്ല; കാമം, കോപം, അസൂയ, അലസത തുടങ്ങിയ അസുരവാസനകൾ അവയെ വീണ്ടും വീണ്ടും ആക്രമിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നു. അതിനാൽ ദൈവികജീവിതം ഒരിക്കൽ നേടി അവസാനിപ്പിക്കാവുന്ന ഒരു അവസ്ഥയല്ല; ജാഗ്രതയോടും ശാസനയോടും കൂടി നിരന്തരം സംരക്ഷിക്കേണ്ട ആത്മീയ ഉത്തരവാദിത്വമാണ്.

ഈ മന്ത്രത്തിന്റെ ഉന്നതാവസ്ഥ “आविषुः” (ആവിഷുഃ) എന്ന പദത്തിൽ പ്രകടമാകുന്നു. ആഗ്രഹത്തിന്റെ തിരശ്ശീല നീങ്ങി ജ്ഞാനപ്രകാശം പ്രകടമായപ്പോൾ, ദൈവികഗുണങ്ങൾ മനുഷ്യന്റെ ജീവിതത്തെ പൂർണ്ണമായി നിറയ്ക്കുന്നു. അവന്റെ ചിന്തയും വാക്കും പ്രവൃത്തിയും എല്ലാം ദൈവികപ്രകാശത്താൽ നയിക്കപ്പെടുന്നു. ഇതിലൂടെ അവന്റെ ജീവിതം ഭയരഹിതവും പരിശുദ്ധവും ദൈവികസാന്നിധ്യം നിറഞ്ഞതുമായിത്തീരുന്നു.

അതിനാൽ ഈ മന്ത്രം പൂർണ്ണമായി വ്യക്തമാക്കുന്നത് ഇതാണ്: മനുഷ്യന്റെ ഹൃദയഗുഹയിൽ സ്വാഭാവികമായി ദൈവികപ്രകാശവും ജ്ഞാനവും നിലകൊള്ളുന്നു; എന്നാൽ കാമവാസനയും അജ്ഞാനവും എന്ന ‘വല’ അവയെ മറയ്ക്കുന്നു. പ്രവർത്തനശേഷിയും ആത്മനിയന്ത്രണവും നിറഞ്ഞ ജീവിതമെന്ന വജ്രത്തിലൂടെ ഈ മറ നീക്കുന്ന മനുഷ്യൻ തന്റെ അന്തർലീനമായ ജ്ഞാനം പ്രകടമാക്കുന്നു. അതിന്റെ ഫലമായി ദൈവികഗുണങ്ങൾ അവന്റെ ജീവിതത്തെ നിറച്ച്, ഭയരഹിതവും പരിശുദ്ധവും ദൈവികപ്രകാശം നിറഞ്ഞതുമായ ഉയർന്ന ആത്മീയജീവിതം അവന് നൽകുന്നു എന്നതാണ് ഈ മന്ത്രം നൽകുന്ന ആഴത്തിലുള്ള വേദോപദേശം.

ഉപസംഹാരം:

ഈ മന്ത്രം മനുഷ്യന്റെ ഹൃദയഗുഹയിൽ ഈശ്വരൻ നൽകിയ ജ്ഞാനപ്രകാശം സ്വാഭാവികമായി നിലകൊള്ളുന്നു എന്ന് വ്യക്തമാക്കുന്നു. എന്നാൽ കാമവാസന, ആഗ്രഹം, അജ്ഞാനം എന്നിവയായ ‘വല’ ആ ജ്ഞാനത്തിന്മേൽ തിരശ്ശീലപോലെ പടർന്ന് മനുഷ്യനെ സത്യജ്ഞാനത്തിൽ നിന്ന് അകറ്റുന്നു. പ്രവർത്തനശേഷിയും ആത്മനിയന്ത്രണവും ദൈവസ്മരണയും നിറഞ്ഞ ജീവിതമെന്ന വജ്രത്തിലൂടെ ഈ മറ തകർത്തു നീക്കുന്ന മനുഷ്യൻ, തന്റെ ഉള്ളിൽ മറഞ്ഞിരുന്ന ജ്ഞാനരശ്മികളെ പ്രകടമാക്കുന്നു. അപ്പോൾ ഹൃദയഗുഹ തുറന്ന് സ്നേഹം, സത്യം, കരുണ, പരിശുദ്ധി, ധൈര്യം തുടങ്ങിയ ദൈവികഗുണങ്ങൾ അവന്റെ ജീവിതത്തെ നിറയ്ക്കുന്നു; അവൻ ഭയരഹിതമായ മനോഭാവവും അന്തർശാന്തിയും നേടുന്നു. എന്നിരുന്നാലും ഈ ദൈവികഗുണങ്ങൾ അസുരവാസനകളുടെ ആക്രമണത്തിൽ നിന്ന് ജാഗ്രതയോടെ സംരക്ഷിക്കപ്പെടേണ്ടവയാണെന്നും മന്ത്രം ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു. അതിനാൽ ആഗ്രഹത്തെയും അജ്ഞാനത്തെയും ജയിച്ച്, ദൈവികഗുണങ്ങളെ സംരക്ഷിച്ച്, ഹൃദയഗുഹയിൽ നിലകൊള്ളുന്ന ജ്ഞാനപ്രകാശം പ്രകടമാക്കുന്ന ജീവിതമാണ് മനുഷ്യനെ പരിശുദ്ധവും അഭയപൂർണ്ണവും ദൈവികസാന്നിധ്യം നിറഞ്ഞതുമായ ഉയർന്ന ആത്മീയനിലയിലേക്ക് ഉയർത്തുന്നത് എന്നതാണ് ഈ മന്ത്രത്തിന്റെ ആഴത്തിലുള്ള സാരം.