एमेनं सृजता सुते मन्दिमिन्द्राय मन्दिने ।
चक्रिं विश्वानि चक्रये ॥ २ ॥

ഏമേനം സൃജതാ സുതേ മന്ദിമിന്ദ്രായ മന്ദിനേ ।
ചക്രിം വിശ്വാനി ചക്രയേ ॥ 2 ॥

പദാർത്ഥം

ए (ഏ) നിശ്ചയമായും, ഉറപ്പായും, ഇപ്രകാരം. ഇവിടെ “ഏ” എന്നത് ഉറപ്പിനെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. സോമത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഈ ഉപദേശം തെറ്റാത്ത സത്യമാണ് എന്ന് ഊന്നിപ്പറയുന്നു.

एनम् (ഏനം) ഈ സോമത്തെ, ഇതിനെ, ഈ ദൈവികരസത്തെ. ഇവിടെ “ഏനം” മനുഷ്യശരീരത്തിൽ രൂപപ്പെടുന്ന സോമശക്തിയെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. അത് ജീവശക്തി, ആനന്ദം, ആരോഗ്യം എന്നിവയുടെ അടിസ്ഥാനമാണ്.

सृजता (സൃജതാ) സൃഷ്ടിക്കുക, വളർത്തുക, ശരീരം മുഴുവൻ വ്യാപിപ്പിക്കുക. സോമത്തെ ശരീരത്തിനുള്ളിൽ സംരക്ഷിക്കുകയും വളർത്തിയെടുക്കുകയും വേണം എന്ന് ഇത് ബോധ്യപ്പെടുത്തുന്നു. ഇത് ശീലം, നിയന്ത്രണം, പ്രാണശക്തിയുടെ വളർച്ച എന്നിവയെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.

सुते (സുതേ) ജനിച്ചതിനു ശേഷം, ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന അവസ്ഥയിൽ, സോമം രൂപപ്പെടുന്ന നിമിഷത്തിൽ. ഭക്ഷണം, ജീവിതാനുഭവം, ധ്യാനം എന്നിവയിലൂടെ സോമം രൂപപ്പെടുന്ന അവസ്ഥയെയാണ് ഇത് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്.

मन्दिम् (മന്ദിം) ആനന്ദം, സന്തോഷം, ആരോഗ്യത്തിലൂടെ ലഭിക്കുന്ന സുഖം. സോമം ശരീരത്തിൽ നിലനിൽക്കുമ്പോൾ മനസ്സ് സന്തോഷത്തോടെയും രോഗരഹിതമായ അവസ്ഥയോടെയും ഇരിക്കും. ഇതാണ് “മന്ദി” എന്നറിയപ്പെടുന്ന ആനന്ദാവസ്ഥ.

इन्द्राय (ഇന്ദ്രായ) ഇന്ദ്രിയങ്ങളെ നിയന്ത്രിക്കുന്നവന്, ജാഗ്രതയുള്ള ജീവന്, പരമശക്തിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടവന്. ഇവിടെ ഇന്ദ്രൻ എന്നത് ആത്മനിയന്ത്രണമുള്ള, ആത്മീയജാഗ്രത നേടിയ മനുഷ്യനെയാണ് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്.

मन्दिने (മന്ദിനേ) ആനന്ദം പ്രാപിക്കുന്നവന്, സ്തുതിക്കുന്നവന്, സോമത്തെ അനുഭവിക്കുന്നവന്. സോമത്തെ അനുഭവിക്കുകയും ധ്യാനിക്കുകയും ദൈവസ്തുതി നടത്തുകയും ചെയ്യുന്ന മനുഷ്യൻ ആനന്ദാവസ്ഥ പ്രാപിക്കുന്നു.

चक्रिम् (ചക്രിം) പ്രവർത്തനം സൃഷ്ടിക്കുന്നത്, ചലനത്തെ പ്രേരിപ്പിക്കുന്ന ശക്തി, ഉത്സാഹം നൽകുന്ന അവസ്ഥ. സോമം മനുഷ്യനെ പ്രവർത്തനത്തിൽ ഏർപ്പെടാൻ പ്രേരിപ്പിക്കുന്നു. അത് അലസത നീക്കി ശക്തി സൃഷ്ടിക്കുന്നു.

विश्वानि (വിശ്വാനി) എല്ലാ പ്രവർത്തനങ്ങളെയും, എല്ലാ കടമകളെയും, സമ്പൂർണ്ണമായ ജീവിതപ്രവർത്തനങ്ങളെയും. സോമശക്തി മനുഷ്യന്റെ എല്ലാ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്കും പ്രചോദനം നൽകുന്നു.

चक्रये (ചക്രയേ) പ്രവർത്തിക്കുന്നവൻ, നിരന്തരം ചലനത്തിൽ തുടരുന്നവൻ, കടമ നിർവഹിക്കുന്നവൻ. സോമശക്തി മനുഷ്യനെ അലസതയില്ലാതെ പ്രവർത്തനത്തിൽ നിലനിർത്തുന്നു. അവൻ എല്ലാ കടമകളും ഉത്സാഹത്തോടെ നിർവഹിക്കുന്നു.

വ്യാഖ്യാനം

ഈ മന്ത്രം മനുഷ്യജീവിതത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന ആത്മീയ ആശയമായ സോമശക്തിയുടെ സംരക്ഷണവും വളർച്ചയും എങ്ങനെ മനുഷ്യനെ സമ്പൂർണ്ണമായ ആനന്ദവും ആരോഗ്യവും പ്രവർത്തനശേഷിയും ഉള്ള ഉന്നത അവസ്ഥയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുന്നു എന്ന് വിശദീകരിക്കുന്നു. “ए (ഏ)” എന്ന ഉറപ്പുനൽകുന്ന പദത്തിലൂടെ, ഈ ഉപദേശം മാറ്റമില്ലാത്ത ദൈവികസത്യമാണ് എന്ന് മന്ത്രം ആരംഭത്തിൽ തന്നെ ഊന്നിപ്പറയുന്നു. “एनम् (ഏനം)” എന്നറിയപ്പെടുന്ന സോമം മനുഷ്യശരീരത്തിൽ ഭക്ഷണം, അനുഭവം, ധ്യാനം എന്നിവയിലൂടെ രൂപപ്പെടുന്ന ജീവശക്തി, ആനന്ദം, ആരോഗ്യം എന്നിവയുടെ അടിസ്ഥാനതത്ത്വമാണ്. ആ സോമത്തെ ശരീരത്തിലും മനസ്സിലും “सृजता (സൃജതാ)” എന്ന രീതിയിൽ സംരക്ഷിക്കുകയും വളർത്തുകയും ചെയ്യുക എന്നത് മനുഷ്യന്റെ പ്രധാന ആത്മീയ കടമയാണ്.

ഈ സോമം രൂപപ്പെടുന്ന നിമിഷമാണ് “सुते (സുതേ)” എന്ന് പറയുന്നത്. അത് മനുഷ്യന്റെ അന്തർലീനമായ ശീലം, നിയന്ത്രണം, പ്രാണശക്തിയുടെ വളർച്ച എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഇങ്ങനെ വളർത്തിയെടുക്കുന്ന സോമം ശരീരത്തിലും മനസ്സിലും വ്യാപിക്കുമ്പോൾ അത് “मन्दिम् (മന്ദിം)” എന്നറിയപ്പെടുന്ന ആനന്ദവും ശാന്തിയും ആരോഗ്യകരമായ സന്തോഷാവസ്ഥയും നൽകുന്നു. ഈ അവസ്ഥ മനുഷ്യനെ രോഗരഹിതനും മാനസികമായി വ്യക്തതയുള്ളവനുമാക്കുന്നു.

ഇന്ദ്രിയങ്ങളെ നിയന്ത്രിച്ച് ജാഗ്രതയോടെ ജീവിക്കുന്ന മനുഷ്യനെയാണ് “इन्द्राय (ഇന്ദ്രായ)” എന്ന് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. അവൻ സോമത്തെ അനുഭവിച്ച് ധ്യാനത്തിലും സ്തുതിയിലും നിലകൊണ്ട് “मन्दिने (മന്ദിനേ)” എന്നറിയപ്പെടുന്ന ആനന്ദാനുഭവം പ്രാപിക്കുന്നു. ഇതിലൂടെ സോമശക്തി അവന്റെ ഉള്ളിലെ അലസത നീക്കി, “चक्रिम् (ചക്രിം)” എന്നറിയപ്പെടുന്ന പ്രവർത്തനചലനവും ഉത്സാഹവും സൃഷ്ടിക്കുന്നു.

ഈ ശക്തിയുടെ ഫലമായി മനുഷ്യൻ “विश्वानि (വിശ്വാനി)” എന്നറിയപ്പെടുന്ന എല്ലാ കടമകളിലും പൂർണ്ണമായ പങ്കാളിത്തവും കഴിവും നേടുന്നു. അവൻ അലസതയില്ലാതെ ഉത്സാഹത്തോടെ പ്രവർത്തിച്ച് തന്റെ ജീവിതകടമകൾ നിർവഹിക്കുന്ന “चक्रये (ചക്രയേ)” എന്നറിയപ്പെടുന്ന പ്രവർത്തനശേഷിയുള്ള അവസ്ഥയിലെത്തുന്നു. ഇങ്ങനെ സോമത്തെ സംരക്ഷിക്കുകയും വളർത്തുകയും ചെയ്യുന്നത് ഒരു ഭാഗത്ത് മനശ്ശാന്തി, ആനന്ദം, ആരോഗ്യം എന്നിവ നൽകുകയും മറുഭാഗത്ത് പ്രവർത്തനശേഷി, ഉത്സാഹം, ജീവിതവിജയം എന്നിവ സൃഷ്ടിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

അതുകൊണ്ട് ഈ മന്ത്രത്തിന്റെ ഉന്നതമായ സാരം എന്തെന്നാൽ, മനുഷ്യൻ തന്നിൽ രൂപപ്പെടുന്ന സോമശക്തിയെ തിരിച്ചറിഞ്ഞ്, അതിനെ ശീലം, ധ്യാനം, ജാഗ്രത എന്നിവയോടെ സംരക്ഷിക്കുകയും വളർത്തുകയും ചെയ്താൽ, അവൻ ആനന്ദപൂർണ്ണവും ആരോഗ്യപൂർണ്ണവും പ്രവർത്തനശേഷിയുള്ളതുമായ സമ്പൂർണ്ണ ജീവിതം പ്രാപിക്കുകയും ഈശ്വരസാമീപ്യത്തിനും ആത്മീയ ഉയർച്ചയ്ക്കും യോഗ്യനായി മാറുകയും ചെയ്യുന്നു എന്നതാണ്.

ഉപസംഹാരം

ഈ മന്ത്രം മനുഷ്യന്റെ യഥാർത്ഥ ഉയർച്ച അവന്റെ പുറമേയുള്ള നേട്ടങ്ങളിലല്ല, മറിച്ച് അന്തർലീനമായ സോമശക്തിയുടെ സംരക്ഷണത്തിലും വളർച്ചയിലുമാണ് എന്ന് വ്യക്തമായി ബോധ്യപ്പെടുത്തുന്നു. ഭക്ഷണം, അനുഭവം, ധ്യാനം എന്നിവയിലൂടെ രൂപപ്പെടുന്ന ഈ സോമം ശരീരം, മനസ്സ്, പ്രാണൻ, ബുദ്ധി എന്നിവയിലെല്ലാം വ്യാപിക്കുമ്പോൾ അത് മനുഷ്യനെ ആരോഗ്യം, ആനന്ദം, മാനസിക വ്യക്തത എന്നിവയോടുകൂടിയ “മന്ദി” എന്നറിയപ്പെടുന്ന ശാന്തമായ അവസ്ഥയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുന്നു.

ഇന്ദ്രിയങ്ങളെ നിയന്ത്രിച്ച് ജാഗ്രതയോടെ ജീവിക്കുന്ന മനുഷ്യന് ആ സോമശക്തി കൂടുതൽ ആനന്ദാനുഭവവും ദൈവികബോധവും നൽകുന്നു. അതേസമയം അത് അലസത നീക്കി അന്തർലീനമായ ശക്തിയെ ഉണർത്തി, “ചക്രിം” എന്നറിയപ്പെടുന്ന പ്രവർത്തനശേഷിയും ചലനശക്തിയും സൃഷ്ടിക്കുന്നു. ഇതിലൂടെ മനുഷ്യൻ എല്ലാ കടമകളിലും ഉത്സാഹത്തോടെ ഏർപ്പെട്ട്, സമ്പൂർണ്ണമായ പ്രവർത്തനജീവിതം നയിക്കുന്ന “ചക്രയേ” എന്ന അവസ്ഥയിലെത്തുന്നു.

അതുകൊണ്ട് സോമത്തെ ശീലം, ധ്യാനം, ജാഗ്രത എന്നിവയോടെ സംരക്ഷിക്കുന്നതാണ് മനുഷ്യനെ ഒരു ഭാഗത്ത് ആനന്ദപൂർണ്ണനാക്കുകയും മറുഭാഗത്ത് പ്രവർത്തനശേഷിയുള്ളവനാക്കുകയും ചെയ്യുന്ന ഉന്നതമായ ആത്മീയമാർഗം. ഇതിലൂടെ അവൻ ശരീരം, മനസ്സ്, ബുദ്ധി എന്നിവയിലെല്ലാം സമതുലിതാവസ്ഥ നേടി, ജീവിതത്തെ പൂർണ്ണമായി നിർവഹിക്കാനുള്ള യോഗ്യത നേടുന്നു. ഇതാണ് ഈ മന്ത്രം വെളിപ്പെടുത്തുന്ന കേന്ദ്രതത്ത്വം.