अपां नपातमवसे सवितारमुप स्तुहि ।
तस्य व्रतान्युश्मसि ॥ ६ ॥

അപാം നപാതമവസേ സവിതാരമുപ സ്തുഹി ।
തസ്യ വ്രതാന്യുഷ്മസി ॥ 6 ॥

പദാർത്ഥം

अपाम् (അപാം): പ്രജകൾ അഥവാ ജീവികൾ; അല്ലെങ്കിൽ കർമ്മങ്ങൾ അഥവാ പ്രവർത്തികൾ. “അപാം” എന്ന പദത്തിന് ജീവികൾ എന്നും കർമ്മങ്ങൾ എന്നും രണ്ട് അർത്ഥങ്ങളുണ്ട്. ഇവിടെ കർമ്മങ്ങളിലൂടെ ജീവികൾ ഉയർച്ചയോ താഴ്ചയോ പ്രാപിക്കുന്നു എന്ന ആശയത്തെയാണ് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്.

नपातम् (നപാതം): വീഴാത്തവൻ; വീഴ്ചയിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്നവൻ. ജീവികളെയും അവരുടെ പ്രവർത്തികളെയും അധഃപതനത്തിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്ന ശക്തി.

अवसे (അവസേ): സംരക്ഷണത്തിനായി; കാക്കുന്നതിനായി. സംരക്ഷണവും ആശ്രയവും ലഭിക്കുന്നതിനായി ഈശ്വരനെ ആശ്രയിക്കുന്നതിനെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.

सवितारम् (സവിതാരം): സൃഷ്ടിക്കുന്ന ഈശ്വരൻ; പ്രേരിപ്പിക്കുന്ന ശക്തി, സവിതാ. എല്ലാം സൃഷ്ടിക്കുകയും പ്രവർത്തിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന പരമശക്തി. അവൻ ഒരിക്കലും അലസനായി നിൽക്കാതെ സദാ പ്രവർത്തിക്കുന്നവനാണ്.

उप (ഉപ): സമീപം; അടുത്ത്. ഈശ്വരനെ മനസ്സിൽ അടുത്തറിയുകയും അവനിലേക്ക് അടുക്കുകയും ചെയ്യുന്നതിനെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.

स्तुहि (സ്തുഹി): സ്തുതിക്കുക; പുകഴ്ത്തി പാടുക. ആ ഈശ്വരനെ യഥാർത്ഥ ഭക്തിയോടെ സ്തുതിക്കുകയും ആരാധിക്കുകയും വേണം.

तस्य (തസ്യ): ആ ഈശ്വരന്റെ. മുമ്പ് പരാമർശിച്ച സവിതാവായ ഈശ്വരനെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.

व्रतानि (വ്രതാനി): പുണ്യകർമ്മങ്ങൾ; സദാചാരങ്ങൾ; ഉന്നതമായ ധർമ്മനിഷ്ഠകൾ. ഈശ്വരന്റെ സ്വാഭാവികമായ സത്കർമ്മങ്ങളെയും ധാർമ്മികമായ ഗുണങ്ങളെയും സൂചിപ്പിക്കുന്നു.

उश्मसि (ഉഷ്മസി): ഞങ്ങൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നു; ഞങ്ങൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നു എന്ന് പറയുന്നു. ആ ഈശ്വരനെപ്പോലെ ജ്ഞാനം, ദൈവികത, പ്രവർത്തനശേഷി എന്നിവ നേടാൻ ഞങ്ങൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.

വ്യാഖ്യാനം

ഈ മന്ത്രം മനുഷ്യജീവിതത്തിന്റെ ആഴത്തിലുള്ള തത്ത്വസത്യത്തെ അവതരിപ്പിക്കുന്ന മഹത്തായ മന്ത്രമാണ്.

ഈ മന്ത്രത്തിൽ अपाम् (അപാം) എന്ന പദത്തിലൂടെ ജീവികളെയും പ്രജകളെയും, അതുപോലെ കർമ്മങ്ങളെയും പ്രവർത്തികളെയും സൂചിപ്പിക്കുന്നു. മനുഷ്യൻ ചെയ്യുന്ന ഓരോ പ്രവർത്തിയും അവന്റെ ജീവിതത്തിലെ ഉയർച്ചയെയോ വീഴ്ചയെയോ നിർണ്ണയിക്കുന്നു. ഈ കർമ്മങ്ങളുടെ ഫലമായി ജീവികൾ തെറ്റായ പാതയിലേക്ക് വീഴാതെ സംരക്ഷിക്കുകയും അവരെ ശരിയായ നിലയിൽ നിലനിർത്തുകയും ചെയ്യുന്ന പരമശക്തിയെക്കുറിച്ചാണ് ഈ മന്ത്രം പറയുന്നത്. ആ വീഴ്ചയിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിച്ച് നിലനിർത്തുന്നവനാണ് नपातम् (നപാതം) എന്ന പേരിൽ സ്തുതിക്കപ്പെടുന്ന ഈശ്വരൻ.

ആ ഈശ്വരനെ अवसे (അവസേ) എന്ന അർത്ഥത്തിൽ സംരക്ഷണത്തിനായി ആശ്രയിക്കണമെന്ന് മന്ത്രം ഉപദേശിക്കുന്നു. ജീവിതത്തിൽ വിവിധ പരീക്ഷണങ്ങളും വെല്ലുവിളികളും ഉണ്ടാകുമ്പോൾ മനുഷ്യന് എല്ലാം ഒറ്റയ്ക്ക് നേരിടാൻ കഴിയില്ല. അവൻ ഒരു ഉന്നതശക്തിയുടെ അനുഗ്രഹവും ആശ്രയവും തേടണം. ആ ശക്തിയാണ് सवितारम् (സവിതാരം) എന്നറിയപ്പെടുന്ന സവിതാ. എല്ലാം സൃഷ്ടിക്കുകയും പ്രവർത്തിപ്പിക്കുകയും പ്രേരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന പരമശക്തിയാണ് അവൻ. ഒരിക്കലും അലസതയിലാകാതെ സദാ പ്രവർത്തിക്കുന്ന സജീവശക്തിയാണവൻ.

उप स्तुहि (ഉപ സ്തുഹി) എന്ന പദങ്ങളിലൂടെ, ആ ഈശ്വരനെ ദൂരെയിരുന്ന് മാത്രം ആരാധിക്കാതെ, ഹൃദയപൂർവ്വം സമീപിക്കുകയും യഥാർത്ഥ ഭക്തിയോടെ സ്തുതിക്കുകയും വേണമെന്ന് വ്യക്തമാക്കുന്നു. ഭക്തി വെറും വാക്കുകളിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങുന്നതല്ല; അത് ഹൃദയത്തിന്റെ ആഴത്തിലുള്ള സമർപ്പണത്തിലും ആത്മാർത്ഥതയിലും പ്രകടമാകണം.

തുടർന്ന് വരുന്ന तस्य व्रतानि उश्मसि (തസ്യ വ്രതാനി ഉഷ്മസി) എന്ന ഭാഗം ഈ മന്ത്രത്തിന്റെ പ്രധാനലക്ഷ്യം വ്യക്തമാക്കുന്നു. ആ ഈശ്വരന്റെ व्रतानि (വ്രതാനി) എന്നറിയപ്പെടുന്ന പുണ്യകർമ്മങ്ങളും ധർമ്മനിഷ്ഠകളും സ്വാഭാവികമായ സദ്ഗുണങ്ങളും നാമും ആഗ്രഹിക്കണം എന്നതാണ് ഇതിന്റെ സാരം. മനുഷ്യന് ഈശ്വരനെപ്പോലെ പൂർണ്ണനാകാൻ കഴിയാത്തതായിരിക്കാം; എന്നാൽ അവന്റെ ഉന്നതമായ ധർമ്മങ്ങളും സദ്ഗുണങ്ങളും ജീവിതത്തിൽ അനുസരിക്കാൻ ശ്രമിക്കണം. അതാണ് ജീവിതത്തിലെ യഥാർത്ഥ പുരോഗതി.

ഇതിലൂടെ ഈ മന്ത്രം നമുക്ക് ഒരു ഉന്നതമായ ജീവിതലക്ഷ്യം കാണിച്ചുതരുന്നു. നാം ചെയ്യുന്ന കർമ്മങ്ങൾ നമ്മെ അധഃപതനത്തിലേക്ക് നയിക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കണം. അതിനായി ഈശ്വരനെ ആശ്രയിക്കുകയും അവന്റെ അനുഗ്രഹം തേടുകയും വേണം. അതോടൊപ്പം, അവനെപ്പോലെ സദാചാരം, ജ്ഞാനം, ദൈവികഗുണങ്ങൾ, സജീവമായ കർമ്മജീവിതം എന്നിവ സ്വീകരിക്കാനും ശ്രമിക്കണം.

ഇങ്ങനെ, ഈ മന്ത്രം ഭക്തി, ധർമ്മം, കർമ്മം, ആത്മീയപുരോഗതി എന്നിവയെ ഏകീകരിക്കുന്ന ഒരു സമഗ്രമായ ജീവിതമാർഗ്ഗദർശിയായി നിലകൊള്ളുന്നു.

ഉപസംഹാരം

ഈ മന്ത്രത്തിന്റെ സമഗ്രമായ സാരം പരിശോധിക്കുമ്പോൾ, മനുഷ്യജീവിതം കർമ്മത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഉയർച്ചയോ വീഴ്ചയോ പ്രാപിക്കുന്നു എന്നും, ആ അധഃപതനത്തിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്ന പരമശക്തിയെ ആശ്രയിക്കുകയും അവനോട് അടുത്തുചെന്ന് യഥാർത്ഥ ഭക്തിയോടെ സ്തുതിക്കുകയും വേണമെന്നും ഇത് ഊന്നിപ്പറയുന്നു. എല്ലാം സൃഷ്ടിക്കുകയും പ്രവർത്തിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന ആ ഈശ്വരൻ ഒരിക്കലും അലസനാകാത്ത സജീവശക്തിയായതിനാൽ, നാമും അവനെപ്പോലെ സദാചാരം, പുണ്യകർമ്മം, ജ്ഞാനം, ദൈവികഗുണങ്ങൾ എന്നിവ നേടാൻ ആഗ്രഹിക്കുകയും അതിനായി നിരന്തരമായ ശ്രമത്തിൽ നിലകൊള്ളുകയും വേണം.

ഇങ്ങനെ, ഈ മന്ത്രം മനുഷ്യനെ ധർമ്മമയമായ ജീവിതത്തിലേക്ക് പ്രേരിപ്പിക്കുകയും, സത്കർമ്മങ്ങളിലൂടെ ഉയർന്ന ആത്മീയനില കൈവരിക്കുന്നതിന് വഴികാട്ടുകയും ചെയ്യുന്ന സമഗ്രമായ ജീവിതസന്ദേശം നൽകുന്നു.