त्वां स्तोमा अवीवृधन्त्वामुक्था शतक्रतो ।
त्वां वर्धन्तु नो गिरः ॥ ८ ॥

ത്വാം സ്തോമാ അവീവൃധന്ത്വാമുക്താഃ ശതക്രതോ ।
ത്വാം വർധന്തു നോ ഗിരഃ ॥ 8 ॥

പദാർത്ഥം:

त्वां (ത്വാം) – നിന്നെ, നിന്നെയേ. ഇത് ദൈവത്തെ ലക്ഷ്യമാക്കിയ നേരിട്ടുള്ള ആത്മസമർപ്പണമാണ്. ആത്മീയതയിൽ ഇത് “ഞാൻ” എന്ന അഹങ്കാരം വിട്ട് “ദൈവം” എന്ന ജാഗ്രതയിലേക്കു മടങ്ങുന്ന അവസ്ഥയാണ്.

स्तोमाः (സ്തോമാഃ) – സ്തുതിഗാനങ്ങൾ, പ്രശംസാസമാഹാരങ്ങൾ. ഹൃദയത്തിൽ നിന്ന് ഉയരുന്ന ഭക്തിനാദം. മനസ്സിലെ സ്നേഹം, നന്ദി, ഭക്തി എന്നിവ വാക്കുകളായി പ്രകടമാകുന്ന രൂപം.

अवीवृधन् (അവീവൃധൻ) – വളർത്തട്ടെ, ഉയർത്തട്ടെ. ഭക്തിയുടെ ശക്തി ദൈവാനുഭൂതിയെ ഹൃദയത്തിൽ വികസിപ്പിക്കുന്നു. ഇതിലൂടെ മനുഷ്യന്റെ ആത്മീയജാഗ്രത വർധിക്കുന്നു.

त्वाम् (ത്വാം) – നിന്നെ, നിന്നെയേ. വീണ്ടും വീണ്ടും മനസ്സ് ദൈവത്തിൽ സ്ഥിരപ്പെടണം എന്ന ദൃഢനിശ്ചയത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.

उक्थाः (ഉക്താഃ) – സ്തുതിവചനങ്ങൾ, ജ്ഞാനാധിഷ്ഠിത സ്തുതികൾ. ചിന്തയിൽ നിന്ന് ഉദിക്കുന്ന ആത്മീയജ്ഞാനം. ജ്ഞാനവും അനുഭവവും ചേർന്ന ദൈവാനുഭൂതിയുടെ പ്രകടനം.

शतक्रतो (ശതക്രതോ) – നൂറുകണക്കിന് പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ ഉടമയായവനേ, എല്ലാ പ്രവർത്തനങ്ങളുടെയും ആധാരശക്തിയേ. ദൈവം എന്നത് എല്ലാ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്കും കാരണമായ പരമശക്തിയാണ്. പ്രവർത്തനം + ജ്ഞാനം + പ്രപഞ്ചക്രമം എന്നിവയെല്ലാം ഇതിൽ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു.

त्वां (ത്വാം) – നിന്നെ, നിന്നെയേ. മനുഷ്യൻ തന്റെ വാക്കും പ്രവർത്തിയും എല്ലാം ദൈവത്തിന് സമർപ്പിക്കുന്ന മൂന്നാമത്തെ ദൃഢനിശ്ചയം.

वर्धन्तु (വർധന്തു) – വളരട്ടെ, ഉയരട്ടെ. മനുഷ്യന്റെ വാക്കും പ്രവർത്തിയും ദൈവമഹിമ പ്രകടിപ്പിക്കുന്ന ഉപാധിയായി മാറുക.

नः (നഃ) – ഞങ്ങളുടെ, ഞങ്ങളുടേത്. വ്യക്തിപരമായ “ഞാൻ” എന്ന ബോധം വിട്ട് എല്ലാം ദൈവവുമായി ഐക്യപ്പെടുത്തുന്ന സമർപ്പണാവസ്ഥ.

गिरः (ഗിരഃ) – വാക്കുകൾ, വചനങ്ങൾ, പ്രസംഗങ്ങൾ. മനുഷ്യന്റെ വാക്ക് വെറും ഭാഷയല്ല; അത് ആത്മാവിന്റെ പ്രകടനമാണ്. നിർമലമായ വാക്ക് ധ്യാനമായി മാറുന്നു.

വ്യാഖ്യാനം:

ഈ മന്ത്രം മനുഷ്യജീവിതത്തിന്റെ സമഗ്രമായ ആത്മീയ ലക്ഷ്യത്തെ അത്യന്തം ആഴത്തിൽ വിശദീകരിക്കുന്ന ഒരു ദൈവിക മന്ത്രമാണ്. പുറമേ നോക്കുമ്പോൾ ഇത് ദൈവത്തെ സ്തുതിക്കുന്ന പ്രാർത്ഥനയായി തോന്നിയാലും, അതിന്റെ ആന്തരിക അർത്ഥം മനുഷ്യന്റെ ഹൃദയം, ജ്ഞാനം, പ്രവർത്തി എന്നീ മൂന്നിനെയും ദൈവാനുഭൂതിയോടെ ഏകീകരിക്കുന്ന ആത്മീയ ജീവിതരീതിയെക്കുറിച്ചുള്ളതാണ്. ഈ മന്ത്രം മനുഷ്യന്റെ വാക്ക്, ചിന്ത, പ്രവർത്തി എന്നിവയെല്ലാം ദൈവത്തിലേക്ക് ഉയരുമ്പോൾ, ജീവിതം മുഴുവൻ ഒരു നിരന്തര ധ്യാനവും സ്തുതിയും ആയി മാറുന്നു എന്ന് ബോധ്യപ്പെടുത്തുന്നു.

മന്ത്രത്തിന്റെ ആരംഭത്തിൽ വരുന്ന “त्वां” (ത്വാം) എന്ന പദത്തിന് “നിന്നെ” എന്നാണ് അർത്ഥം. എന്നാൽ ഇത് ഒരു സാധാരണ വിളിയല്ല; മനുഷ്യൻ തന്റെ അഹങ്കാരം ഉപേക്ഷിച്ച് ദൈവബോധത്തിലേക്ക് തിരിയുന്ന ആത്മീയ സമർപ്പണത്തിന്റെ ആരംഭമാണ്. “स्तोमाः” (സ്തോമാഃ) എന്നത് ഭക്തിഭാവത്തിൽ നിന്ന് ഉദിക്കുന്ന സ്തുതിഗാനങ്ങളെയാണ് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. ഹൃദയം സ്നേഹത്താലും നന്ദിയാലും ഭക്തിയാലും നിറയുമ്പോൾ ആ വികാരം സ്തുതിഗാനങ്ങളായി പ്രകടമാകുന്നു. ഇവ വെറും വാക്കുകളല്ല; മനുഷ്യഹൃദയത്തിന്റെ നിർമലനാദമാണ്. “अवीवृधन्” (അവീവൃധൻ) എന്നത് ഈ സ്തുതികൾ ദൈവബോധത്തെ വളർത്തട്ടെ എന്നതിനെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. അതായത്, ഭക്തി മനുഷ്യന്റെ ഹൃദയത്തിൽ ദൈവബോധത്തെ വികസിപ്പിക്കുന്നു; അവന്റെ മനസ്സ് ചെറിയ വ്യക്തിപരമായ ആഗ്രഹങ്ങളിൽ നിന്ന് ഉയർന്ന് വിശാലമായ ആത്മീയജാഗ്രതയെ പ്രാപിക്കുന്നു.

അടുത്തതായി വരുന്ന “उक्थाः” (ഉക്താഃ) എന്നത് ജ്ഞാനത്തെ ആധാരമാക്കിയ സ്തുതികളെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഇതിലൂടെ ഈ മന്ത്രം ഭക്തിയെ മാത്രമല്ല, ജ്ഞാനത്തെയും ആത്മീയതയുടെ ഒരു ഘടകമായി അവതരിപ്പിക്കുന്നു. ജ്ഞാനം, ചിന്ത, തത്ത്വചിന്ത, അനുഭവം എന്നിവ ഒന്നിച്ച് ദൈവമഹിമയെ തിരിച്ചറിയുമ്പോൾ, മനുഷ്യന്റെ ജ്ഞാനമെന്നതുതന്നെ ഒരു ധ്യാനമായി മാറുന്നു. “शतक्रतो” (ശതക്രതോ) എന്നത് എല്ലാ പ്രവർത്തനങ്ങളുടെയും ആധാരമായ പരമസത്തയെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ലോകത്തെ ചലിപ്പിക്കുന്ന ജീവശക്തിയാണ് ദൈവം; എല്ലാ പ്രവർത്തനങ്ങളും, ജ്ഞാനവും, പ്രപഞ്ചക്രമവും അവനിൽ ഉൾക്കൊള്ളപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു എന്ന സത്യമാണ് ഈ പദം വെളിപ്പെടുത്തുന്നത്. ഇതിലൂടെ മനുഷ്യൻ തന്റെ പ്രവർത്തികളെയും ദൈവബോധവുമായി ബന്ധിപ്പിക്കാൻ തുടങ്ങുന്നു.

മന്ത്രത്തിന്റെ അവസാനത്തിൽ വരുന്ന “वर्धन्तु नः गिरः” (വർധന്തു നഃ ഗിരഃ) എന്നത് “ഞങ്ങളുടെ വാക്കുകൾ നിന്റെ മഹിമയെ ഉയർത്തട്ടെ” എന്ന അർത്ഥമാണ് നൽകുന്നത്. ഇവിടെ “गिरः” (ഗിരഃ) എന്നത് മനുഷ്യന്റെ വാക്കിനെയും വചനത്തെയും പ്രകടനത്തെയും സൂചിപ്പിക്കുന്നു. മനുഷ്യന്റെ വാക്ക് നിർമലമായിരിക്കുമ്പോൾ അത് വെറും ഭാഷയല്ല, ആത്മാവിന്റെ പ്രകടനമായി മാറുന്നു. സത്യം സംസാരിക്കുന്ന വാക്ക്, സ്നേഹം പ്രകടിപ്പിക്കുന്ന ഭാഷ, ദൈവബോധം വഹിക്കുന്ന വചനം — ഇവയെല്ലാം ആത്മീയജീവിതത്തിന്റെ ഒരു രൂപമാകുന്നു. ഇങ്ങനെ ഹൃദയത്തിന്റെ ഭക്തിയും, ജ്ഞാനത്തിന്റെ ചിന്തയും, പ്രവർത്തിയുടെ പ്രകടനവും ഒന്നിച്ച് ചേർന്ന് മനുഷ്യജീവിതത്തെ സമഗ്രമായ ദൈവിക പ്രവാഹമാക്കി മാറ്റുന്നു.

ഈ മന്ത്രത്തിന്റെ കേന്ദ്രസന്ദേശം, മനുഷ്യജീവിതം വെറും ലോകാനുഭവങ്ങളുടെ സമാഹാരം അല്ല; അത് ദൈവബോധത്തിലേക്ക് സഞ്ചരിക്കുന്ന ഒരു ആത്മീയയാത്രയാണ് എന്നതാണ്. മനുഷ്യൻ തന്റെ ചിന്തയും വാക്കും പ്രവർത്തിയും എല്ലാം ശുദ്ധീകരിച്ച് ദൈവബോധവുമായി ഏകീകരിക്കുമ്പോൾ, അവന്റെ ജീവിതം തന്നെ ഒരു നിരന്തര സ്തുതിയായി മാറുന്നു. അപ്പോൾ “ഞാൻ” എന്ന വ്യക്തിബോധം പതുക്കെ ലയിച്ച്, അവൻ പ്രപഞ്ചബോധവുമായി ഒന്നാകുന്നു. ഇതുതന്നെയാണ് ഈ മന്ത്രം നൽകുന്ന ഉന്നതമായ ആത്മീയസത്യം.

ഉപസംഹാരം:

ഈ മന്ത്രം മനുഷ്യജീവിതത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ ആത്മീയ ലക്ഷ്യത്തെ അത്യന്തം ആഴത്തിൽ വെളിപ്പെടുത്തുന്നു. മനുഷ്യന്റെ ഹൃദയം ഭക്തിയാൽ നിറഞ്ഞ് “സ്തോമാ” എന്ന സ്തുതിയായി പ്രകടമാകണം; ജ്ഞാനം “ഉക്താ” എന്ന ജ്ഞാനപ്രകടനമായി ഉയരണം; വാക്കും പ്രവർത്തിയും “ഗിര” എന്ന നിർമലവചനമായി ദൈവബോധത്തെ വഹിക്കണം എന്നതാണ് ഈ മന്ത്രത്തിന്റെ സന്ദേശം. ഇങ്ങനെ മനുഷ്യന്റെ ചിന്തയും വികാരവും പ്രവർത്തിയും എല്ലാം ദൈവത്തിലേക്ക് ഏകീകരിക്കപ്പെടുമ്പോൾ, അവന്റെ ജീവിതം സാധാരണ ലോകജീവിതമല്ലാതെ, ഒരു നിരന്തര ആത്മീയാരാധനയായി മാറുന്നു.

ഈ മന്ത്രം ഭക്തി മാത്രം മതിയല്ല, ജ്ഞാനവും അനിവാര്യമാണ്; ജ്ഞാനം മാത്രം മതിയല്ല, പ്രവർത്തിയും നിർമലമായിരിക്കണം; പ്രവർത്തി മാത്രം മതിയല്ല, അവയെല്ലാം ദൈവബോധവുമായി ബന്ധിക്കപ്പെട്ടിരിക്കണം എന്നത് വളരെ വ്യക്തമായി ഉപദേശിക്കുന്നു. “ശതക്രതു” എന്നറിയപ്പെടുന്ന പരമസത്ത എല്ലാ പ്രവർത്തനങ്ങളുടെയും, എല്ലാ ശക്തികളുടെയും, എല്ലാ ജ്ഞാനത്തിന്റെയും ആധാരമാണെന്ന് തിരിച്ചറിയുമ്പോൾ, മനുഷ്യൻ തന്റെ അഹങ്കാരം ഉപേക്ഷിച്ച്, താൻ ഒരു മഹത്തായ പ്രപഞ്ചക്രമത്തിന്റെ ഭാഗമാണെന്ന് അനുഭവിക്കാൻ തുടങ്ങുന്നു. അതിലൂടെ അവന്റെ വാക്കും ചിന്തയും പ്രവർത്തിയും എല്ലാം ഉന്നതമായ ആത്മീയ അർത്ഥം പ്രാപിക്കുന്നു.

അതുകൊണ്ട് ഈ മന്ത്രത്തിന്റെ അന്തിമസന്ദേശം എന്തെന്നാൽ, മനുഷ്യജീവിതത്തിന്റെ പൂർണ്ണത പുറമേയുള്ള നേട്ടങ്ങളിൽ അല്ല; ഭക്തി, ജ്ഞാനം, നിർമലവാക്ക്, സത്യസന്ധമായ പ്രവർത്തി, ദൈവബോധം എന്നിവയുടെ ഐക്യത്തിലാണുള്ളത്. മനുഷ്യൻ തന്റെ ഹൃദയവും വാക്കും പ്രവർത്തികളും ശുദ്ധീകരിച്ച് ദൈവബോധത്തോടെ ജീവിക്കുമ്പോൾ, അവന്റെ ജീവിതം തന്നെ ദൈവമഹിമയെ പ്രകടിപ്പിക്കുന്ന ഒരു നിത്യസ്തുതിയായി മാറുന്നു.